Lachen in je slaap ontstaat binnen je slaapcyclus, het vaste slaappatroon dat je hersenen elke nacht aansturen. Dat klinkt misschien gek, maar het hoort gewoon bij hoe slapen werkt. Want tijdens die slaapcyclus doorlopen je hersenen verschillende slaapfasen, en juist daar zit het verschil.
En dat maakt het soms verwarrend. Want aan de buitenkant lijkt slapen rustig, terwijl je hersenen ondertussen van alles regelen.
Verderop zie je hoe REM slaap, niet REM slaap en parasomnie direct verbonden zijn met lachen in je slaap. Zo valt alles ineens op z’n plek.
Maar eerst, wat betekent de REM slaap nu eigenlijk?
Om dit goed te snappen, moet je eerst naar de slaapcyclus zelf kijken. Dit is het vaste ritme waarin je hersenen schakelen tussen niet REM slaap en REM slaap. Deze twee slaapfasen wisselen elkaar elke nacht meerdere keren af. De niet REM slaap bestaat uit drie aparte fases (bron).
De drie niet REM slaap fases
Fase 1: In deze eerste fase schakelen je hersenen van wakker zijn naar slapen. Je lichaam gaat dus van actief naar rust. Deze fase duurt meestal vijf tot maximaal tien minuten. Je ademhaling vertraagt, je spieren ontspannen en je hersengolven worden rustiger.
Fase 2: Daarna volgt de lichte slaap. Je hartslag en ademhaling vertragen verder, omdat je lichaam dieper de slaap in zakt. Je spieren ontspannen meer en je lichaamstemperatuur daalt. Je hersenen vertragen hun activiteit en bereiden je lichaam voor op de diepe slaap.
Fase 3: Dit is de diepe slaapfase. Tijdens deze fase herstelt je lichaam, maakt het nieuw weefsel aan en versterkt het immuunsysteem. Je hartslag, ademhaling en hersenactiviteit zitten dan op hun laagste punt. Deze fase vindt vooral plaats in het eerste deel van je slaap.
Wat is de REM slaap?
Na deze herstelfase kom je in de REM slaap. Dit is de fase waarin je hersenen actief zijn en dromen verwerken. REM staat voor Rapid Eye Movement, wat verwijst naar de snelle oogbewegingen in deze fase. Meestal begint dit ongeveer 90 minuten nadat je in slaap bent gevallen.
Tijdens de REM slaap versnellen je ademhaling en hartslag weer, terwijl je spieren juist tijdelijk uitschakelen. Hierdoor kun je je dromen niet fysiek uitvoeren.
Omdat je hersenen in deze fase zo actief zijn, ontstaat lachen in je slaap meestal hier. Je hersenen reageren op wat er in je droom gebeurt, en dat kan zich uiten in lachen.
Maar dit kan ook buiten de REM slaap gebeuren. In dat geval heet dit parasomnie, waarover later meer.
Hoe komt het dat je lacht in je slaap?
In de meeste gevallen is lachen in je slaap een normale reactie van je hersenen tijdens de REM slaap.
Uit een kleinschalig onderzoek uit 2013 (bron) blijkt dat dit een fysiologisch verschijnsel is. Dat betekent dat het ontstaat door normale processen in je lichaam terwijl je droomt.
Soms gebeurt dit tijdens de niet REM slaap, maar dat komt minder vaak voor.
REM slaapstoornissen
Er is wel een uitzondering. In zeldzame gevallen kan lachen in je slaap komen door een REM slaapstoornis.
Bij deze slaapstoornis schakelen je spieren niet goed uit tijdens de REM slaap. Hierdoor kan iemand bewegen, praten of lachen terwijl de droom bezig is. Soms wordt de droom daarna nog herinnerd (bron).
REM slaapstoornissen worden ook in verband gebracht met neurologische aandoeningen zoals de ziekte van Parkinson en Lewy body dementie. Deze aandoeningen verstoren de hersenen en het zenuwstelsel, die normaal je slaap aansturen.
Parasomnie
Ook parasomnie kan lachen in je slaap veroorzaken, vooral tijdens de niet REM slaap. Dit zie je bijvoorbeeld bij slaapwandelen en slaapverschrikkingen. Deze momenten duren meestal kort en stoppen vanzelf.
Parasomnie komt vaker voor bij kinderen, omdat hun hersenen en slaap nog in ontwikkeling zijn. Maar volwassenen kunnen hier ook last van krijgen.
Factoren zoals erfelijkheid, slaaptekort, stress, spanningen, een verstoord slaapritme en medicijngebruik vergroten het risico.
Lees ook: verstoord slaapritme herstellen in 6 stappen
Ook baby’s lachen in hun slaap
Ook baby’s kunnen lachen in hun slaap, en dit hangt samen met hun slaap en hersenontwikkeling.
Baby’s brengen veel tijd door in REM slaap, waarin hun hersenen actief zijn. Tijdens deze fase kunnen ze glimlachen, trillen of lachen (bron).
Meestal is dit een reflex en geen bewuste reactie.
In zeldzame gevallen kunnen baby’s korte aanvallen krijgen waarbij ze ongecontroleerd lachen. Deze duren meestal tien tot maximaal twintig seconden en komen vaak voor rond tien maanden leeftijd. Dit kan gebeuren tijdens het inslapen, slapen of wakker worden.
Gebeuren deze momenten vaker en samen met een lege blik of vreemde bewegingen? Neem dan contact op met je huisarts.
Afsluiting
Lachen in je slaap ontstaat meestal tijdens de REM slaap, wanneer je hersenen actief dromen verwerken. Dat hoort gewoon bij hoe je slaap werkt. Maar voelt iets anders dan normaal, laat er dan even naar kijken. Zo weet je zeker dat alles goed zit.
